Имплементацијата на „Лидл“ на новата полска шема за враќање амбалажа оди подалеку од законска усогласеност. Дисконтерот прифаќа пластични шишиња и лименки, вклучувајќи и такви што сè уште не се официјално означени. На тој начин тој претвора регулаторна обврска во алатка за градење лојалност и долгорочна навика кај купувачите.
Пишува: Себастијан Ренак, меѓународен аналитичар за малопродажба
Новиот депозитен систем во Полска можеби изгледа како усогласување со прописите, но во случајот на „Лидл“ тој веќе претставува борба за идниот купувачки сообраќај.
Од 1 јануари 2025 година Полска функционира со национален систем за враќање депозит за избрана амбалажа на пијалаци: еднократни ПЕТ-шишиња до 3 литри и метални лименки до 1 литар носат депозит од 0,50 PLN, додека повратни стаклени шишиња до 1,5 литар носат 1,00 PLN. Трговците со површина над 200 квадратни метри што продаваат пијалаци опфатени со системот мора да прифаќаат враќање и да го рефундираат депозитот, додека помалите продавници можат да се приклучат доброволно. Само амбалажа со официјална депозитна ознака и бар-код има право на надомест, при што производителите се одговорни за регистрација и усогласено означување.
Меѓутоа, транзицијата на пазарот е постепена. Некои производители сè уште не ги префрлиле целосно производствените линии на новото означување, додека трговците продолжуваат да продаваат стари резерви без депозитно лого. Како резултат на тоа, потрошувачите моментално се соочуваат со мешана средина: некои шишиња генерираат целосен поврат од 0,50 PLN, други законски не се подобни за рефундирање на депозитот.
Посетата на продавниците на „Лидл“ во Полска покажува диференциран оперативен одговор. Машините за автоматско враќање прифаќаат законски опфатена амбалажа и го враќаат пропишаниот депозит. Во исто време, трговецот прифаќа и пластични шишиња и лименки што сè уште немаат официјална депозитна ознака, издавајќи ваучер од 0,10 PLN по артикл.
Депозитниот систем за повторни посети
„Лидл“ систематски го користи депозитниот механизам за да создаде повторни посети. Краткорочно, ова бара повисоки трошоци во продавницата за дополнителна логистика, сортирање и рециклирање. Меѓутоа, долгорочно, механизмот има потенцијал да го претвори оперативниот трошок во повторувачки сообраќај.
Во текот на транзициската фаза, системот во Полска останува нерамномерен. Купувачите мора да прават разлика меѓу означена и неозначена амбалажа, во моментот кога треба да се формираат нови рутини.
Со прифаќање пластични шишиња и лименки надвор од законскиот опфат, „Лидл“ ја поедноставува одлуката во однесувањето. Ваучерот од 0,10 PLN е економски маргинален. Стратешкиот ефект лежи во отстранување на неизвесноста и стандардизирање на искуството на враќање.
Во Германија, каде што депозитниот систем функционира повеќе од две децении, посетите на продавници сугерираат дека враќањето шишиња е вградено во секојдневните сообраќајни обрасци.
Со позиционирање како дестинација во раната фаза, „Лидл“ не се натпреварува по вредноста на депозитот, туку по повторливоста. Бидејќи депозитите можат да се искористат само во продавница, чинот на враќање празна амбалажа значи посета. Откако враќањето ќе се интегрира во неделната посета, рутината се проширува надвор од рециклирањето. Машината за депозит станува интерфејс за лојалност.
Ирска ја покажува следната фаза. Таму „Лидл“ ги интегрира рефундациите на депозит во „Лидл плус“: купувачите скенираат QR-код, салдата се кредитираат дигитално, а хартиените ваучери исчезнуваат. Поттикот за користење на апликацијата за лојалност повеќе не е воден од ценовни попусти, туку од удобност и пристап до складирана вредност од депозит.
Однесувањето при враќање на тој начин станува мерлив податок. Во рамките на групацијата „Шварц“, каде што одделот за управување со отпад PreZero создаде нето-приходи од 3,9 милијарди евра во фискалната 2024/2025 година (до февруари 2025), оперативниот трошок на ниво на продавница е вграден во поширока циркуларна инфраструктура. Тоа што изгледа како трошок во продавницата истовремено создава активност во рамките на екосистемот на групацијата.
Со посебни ознаки на машината за автоматско враќање, „Лидл“ ги прифаќа и законскиот депозит од 0,50 PLN за официјално означена амбалажа и 0,10 PLN за неозначени шишиња и лименки.
И комуникацијата на екранот нагласува дека пластичните шишиња и лименки без официјалното депозитно лого добиваат 0,10 PLN во „Лидл“, со порака прикажана на три јазици за да се обезбеди јасност за различни групи купувачи.
Водичот на екранот има едукативна функција преку јасно прикажување на прифатените и исклучените видови амбалажа на три јазици, со цел да помогне во стандардизирање на разбирањето кај купувачите во раната фаза на системот.
Екранот транспарентно прави разлика меѓу амбалажа што има и што нема право на депозит, јасно покажувајќи дека ПЕТ-шишиња без официјалното депозитно лого се кредитираат со 0,10 PLN.
Машината за автоматско враќање прифаќа дури и приватни марки ПЕТ-шишиња од конкуренти како „Биедронка“, суптилно отворајќи можност за привлекување купувачи, надвор од базата на „Лидл“.
Во Ирска, „Лидл“ почна пилот-фаза за целосна дигитална интеграција на рефундациите на депозит во Lidl Plus, промовирајќи ја функцијата „My Deposits“ како бесхартиена алтернатива што ја задржува вредноста на ваучерите во рамките на екосистемот на апликацијата.
Салдото на депозитот е транспарентно прикажано и може да се постави автоматски да се рефундира на каса при скенирање на апликацијата, вградувајќи ја вредноста од враќањето директно во процесот на плаќање.
